मराठी आणि हिंदी चित्रपटसृष्टीत आपल्या दमदार अभिनयाने स्वतंत्र ओळख निर्माण करणारे ज्येष्ठ अभिनेते नाना पाटेकर यांचे ८ ऑक्टोबर २०२६ रोजी वयाच्या ७५ व्या वर्षी निधन झाले. गोव्यातील निवासस्थानी त्यांची प्रकृती अचानक बिघडल्यानंतर त्यांना रुग्णालयात नेण्यात आले; मात्र डॉक्टरांनी त्यांना मृत घोषित केले. त्यांच्या निधनाच्या वृत्ताने मनोरंजनविश्वासह देशभरातील चाहत्यांना धक्का बसला.
नाना पाटेकर यांच्यावर पुण्यातील डोणजे येथील त्यांच्या फार्महाऊसवर शासकीय इतमामात अंत्यसंस्कार करण्यात आले. गुरुवारी रात्री पार पडलेल्या या अंतिम विधींना कुटुंबीय, मित्रपरिवार आणि चाहत्यांनी उपस्थित राहून आपल्या लाडक्या अभिनेत्याला अखेरचा निरोप दिला. महाराष्ट्र सरकारच्या वतीने त्यांना शासकीय सन्मान देण्यात आला.
नाना पाटेकर यांनी अनेक दशकांच्या कारकिर्दीत मराठी रंगभूमी, मराठी चित्रपट आणि हिंदी सिनेमात आपल्या अभिनयाचा ठसा उमटवला. गंभीर भूमिका असोत किंवा विनोदी व्यक्तिरेखा, प्रत्येक भूमिकेत त्यांनी वेगळी छाप पाडली. ‘परिंदा’, ‘क्रांतिवीर’, ‘अपहरण’, ‘नटसम्राट’ आणि ‘वेलकम’ यांसारख्या चित्रपटांमधील त्यांच्या भूमिका आजही प्रेक्षकांच्या स्मरणात आहेत.
अभिनयाबरोबरच सामाजिक कार्यातही नाना पाटेकर सक्रिय होते. दुष्काळग्रस्त शेतकऱ्यांना मदत करण्यासाठी त्यांनी मकरंद अनासपुरे यांच्यासोबत ‘नाम फाउंडेशन’च्या माध्यमातून काम केले. शेतकरी आणि ग्रामीण भागातील प्रश्नांबाबत त्यांनी वेळोवेळी भूमिका मांडली.
त्यांच्या अभिनयासाठी त्यांना तीन राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कारांसह अनेक प्रतिष्ठित पुरस्कारांनी गौरवण्यात आले. २०१३ मध्ये त्यांना पद्मश्री पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले होते.
नाना पाटेकर यांच्या निधनाने भारतीय चित्रपटसृष्टीतील एक प्रभावी कलाकार काळाच्या पडद्याआड गेला आहे. त्यांच्या भूमिका, संवादफेक आणि अभिनयाची शैली प्रेक्षकांच्या स्मरणात कायम राहील.